ΚΡΙΤΙΚΗ ΑΠΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΚΟΠΙΑ ΤΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ ΤΩΝ ΣΧΟΛΙΚΩΝ ΒΙΒΛΙΩΝ « ΓΛΩΣΣΑΣ » ΤΗΣ Β' ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ

Χαλδέζου Ευαγγελία


Η εργασία σκοπό έχει να βρει τα υποδειγματικά κοινωνικά μοντέλα που μέσα από τη διαδικασία εκμάθησης της ελληνικής γλώσσας, έμμεσα προτείνονται στο μαθητή. Ποιες αξίες και ιδέες αυτά καλλιεργούν, τι αντιθέσεις (ταξικές, φυλετικές κλπ ) αποκρύπτουν - αν αποκρύπτουν.

Μέσα από την ανάγνωση των κειμένων έγινε προσπάθεια ν’ ανιχνευθούν οι ιδέες οι σχετικές με τη θρησκεία, την οικογένεια, τις σχέσεις των φύλων , την ελευθερία, την πατρίδα , την οικολογία και τέλος τη θέση και τις αντιλήψεις για το παιδί. Να καταγραφεί η συχνότητα εμφάνισης συγκεκριμένων αξιών, οι λέξεις με τις οποίες αυτές εκφράζονται, το ευρύτερο περιβάλλον που βρίσκονται και που τους προσδίδει συγκεκριμένο κάθε φορά νόημα. Στο τέλος της εργασίας παρατίθενται πίνακες που καταγράφουν τα προτεινόμενα κοινωνικά πρότυπα, τις αξίες που καλλιεργούνται καθώς και τη συχνότητα εμφάνισής τους στα κείμενα των βιβλίων.

ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ

Τα βιβλία «Γλώσσας » της δευτέρας τάξης του δημοτικού σχολείου, απευθύνονται σε παιδιά οκτώ χρονών που έχουν μάθει να διαβάζουν σε σχετικά ικανοποιητικό βαθμό, και έχουν εξοικειωθεί πια με το χώρο του σχολείου -αφού έχουν προηγηθεί δυο χρόνια τουλάχιστον θήτευσής τους σ’ αυτό.

Τα τέσσερα βιβλία « Γλώσσας » που διδάσκονται προσπαθούν μέσα από διάφορα κείμενα να διδάξουν στους μικρούς μαθητές στοιχεία της γραμματικής της ελληνικής γλώσσας. Πέρα όμως από τα γραμματικά στοιχεία, τα ίδια τα κείμενα προσανατολίζουν τα παιδιά σε συγκεκριμένα κοινωνικά πρότυπα. Τα πρότυπα αυτά είναι θρησκευτικά, οικογενειακά, εθνικά κλπ.

Το οικογενειακό πρότυπο που υπάρχει, διαφέρει από το αντίστοιχο μερικές δεκαετίες πριν. Η οικογενειακή ζωή δεν στηρίζεται σε μητέρες-συζύγους καθηλωμένες στο σπίτι, έχοντας την αποκλειστική φροντίδα της ανατροφής των παιδιών, και σε πατέρες- αφέντες που λείπουν όλη μέρα δουλεύοντας για να ζήσουν την οικογένεια.

'Ηδη από το πρώτο βιβλίο σε δυο τουλάχιστον κείμενα, «Στο Συνεργείο » σελ. 23 και «Ο Δημητράκης θέλει να του εξηγούν» σελ. 89 , ο πατέρας φαίνεται να παίζει σημαντικό ρόλο στη διαπαιδαγώγηση του παιδιού. Το ίδιο και στο τρίτο βιβλίο με τα κείμενα «Το μωρό μας » σελ. 22, «’Οταν οι μεγάλοι ξαναγίνονται παιδιά» σελ. 48, «’Ενα βράδυ χωρίς ηλεκτρικό» σελ. 56, «Ο Ανελκυστήρας» σελ. 69. Στο τέταρτο τέλος βιβλίο υπάρχουν δυο τέτοια κείμενα, «’Ενα ρολόι για τα σίδερα» της σελίδας 18 και «Φωτεινούλα η περίεργη» σελ. 72.

Σ’ αυτά τα κείμενα ο πατέρας όχι μόνο εξηγεί, μαθαίνει και λύνει τις απορίες των παιδιών του, αλλά μοιράζεται εξίσου με τη μητέρα τις δουλειές του σπιτιού. Στο κείμενο μάλιστα «'Ενα βράδυ χωρίς ηλεκτρικό» του τρίτου βιβλίου, είναι αυτός που « [...] αδειούχος [...] ετοιμάζει το φαγητό στη κουζίνα» και «η μητέρα δεν είχε γυρίσει ακόμα από τη δουλεία της». Το ίδιο στο κείμενο «Ο ανελκυστήρας» βλέπουμε τον μικρό Στρατή με το πατέρα του να γυρίζουν από τα ψώνια. Εξίσου σημαντικός παρουσιάζεται και ο ρόλος της μητέρας. Της μητέρας που φροντίζει και αγαπά τα παιδιά της , είναι περήφανη γι’ αυτά αλλά και θυμώνει μαζί τους.

Πιο κάτω βλέπουμε συνοπτικά τη συχνότητα εμφάνισης των αξιών και θεσμών στα κείμενα των βιβλίων Η Γλώσσα μου στα οποία ανφέρεται η μελέτη.

Συχνότητα εμφάνισης αξιών και θεσμών
στα κείμενα των βιβλίων «Η Γλώσσα μου»
Β' Δημοτικού

ΘΕΣΜΟΙ / ΑΞΙΕΣ ΑΡΙΘΜΟΣ ΚΕΙΜΕΝΩΝ
ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ
36
ΘΡΗΣΚΕΙΑ
  5
ΠΑΤΡΙΔΑ
  7
ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ (ατομική)
12
ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ (πατρίδας)
  3
ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ
40
ΘΑΝΑΤΟΣ
  2
ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ
  2

[HOME PAGE] | [ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ] | [ΕΙΔΟΣ ΘΕΜΑΤΩΝ] | [ΕΥΡΕΤΗΡΙΑ] | [ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ]


This page hosted by GeoCities Get your own Free Home Page